Belastingdienst gaat vanaf 1 januari handhaven bij schijnzelfstandigheid: Wel overgangsperiode van een jaar voor werkgevers en zzp’ers

De opheffing van het handhavingsmoratorium is een van de maatregelen die het kabinet neemt om schijnconstructies te bestrijden en moet bijdragen aan meer zekerheid op de arbeidsmarkt. De bijdrage van zelfstandige ondernemers in Nederland aan de economie is en blijft belangrijk, schrijft de staatssecretaris in een brief aan de kamer (‘Vanaf 1 januari 2025 volledige handhaving op schijnzelfstandigheid’, 6 september 2024). ‘Als je echt een ondernemer bent en zelfstandig werkt kun je dat gewoon blijven doen. Maar de inzet van schijnzelfstandigen leidt wel tot oneerlijke concurrentie en ongelijke arbeidsvoorwaarden.’

Nog geen vergrijpboetes

Staatssecretaris Folkert Idsinga: ‘Het kabinet wil deze balans op de arbeidsmarkt herstellen. De opheffing van het handhavingsmoratorium is een van de maatregelen om dit te bereiken. Hoewel veel bedrijven en zzp’ers zich druk aan het voorbereiden zijn op de handhaving vanaf 1 januari 2025 ben ik mij er ook van bewust dat de aanpassingen veel van hen vragen. Daarom krijgen bedrijven die kunnen aantonen dat zij aan de slag zijn met het tegengaan van schijnzelfstandigheid volgend jaar nog geen vergrijpboetes.’

Versnelde invoering arbeidsongeschiktheidsverzekering

Het kabinet neemt ook stappen om de positie van mensen op de arbeidsmarkt te verbeteren, onder andere door de verschillende wetsvoorstellen. Naast handhaving moeten ook de verschillende contractvormen gelijker worden getrokken. ‘Al aangekondigde maatregelen worden daarom verder uitgewerkt, zoals de verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zelfstandigen en de versnelde afbouw van de zelfstandigenaftrek.’

Naheffingen vanaf 1 januari

Vanuit de markt is gevraagd om duidelijkheid over het opheffen van het handhavingsmoratorium. Veel bedrijven en organisaties hebben hun bedrijfsvoering al aangepast. Door het moratorium op te heffen, neemt de rechtvaardigheid richting deze ondernemers ook toe, schrijft Idsinga.

Door het handhavingsmoratorium van de Wet deregulering beoordeling arbeidsrelaties (DBA) te beëindigen kan de Belastingdienst ook naheffingen opleggen als er binnen bedrijven en organisaties sprake is van schijnzelfstandigheid. Wanneer een bedrijf of organisatie niet aan de regels voldoet kan een naheffing tot maximaal vijf jaar terug worden opgelegd. De Belastingdienst legt alleen met terugwerkende kracht correcties op tot 1 januari 2025, de datum van de opheffing.

Om de arbeidsmarkt voor te bereiden op de opheffing van het handhavingsmoratorium blijft de Belastingdienst in aanloop naar 1 januari 2025 opdrachtgevers en zzp’ers voorzien van informatie en praktische hulp via informatiesessies, webinars en bedrijfsgesprekken voortgezet. ‘Dit doet de Belastingdienst om zoveel mogelijk onrust weg te nemen. Daarnaast blijft de dienst ook in gesprek met koepels, brancheorganisaties en fiscaal dienstverleners.’

‘Modelovereenkomsten niet houdbaar’

Modelovereenkomsten worden niet meer door de Belastingdienst goedgekeurd. Het gebruik van deze overeenkomsten is niet langer houdbaar, omdat ze geen zekerheid vooraf geven over het werken buiten dienstverband. ‘Dit hangt namelijk af van hoe er in de praktijk wordt gewerkt, niet van wat er in een contract staat. De lopende modelovereenkomsten worden nog wel geëerbiedigd tot de einddatum van de overeenkomst.’

‘Belastingdienst mild voor zzp’ers én opdrachtgevers’

De Belastingdienst is vanaf 1 januari in de praktijk mild voor opdrachtgevers en zzp’ers als schijnzelfstandigheid blijkt, concludeert vakblad Zorgvisie (Belastingdienst: geen boete zzp’ers bij schijnzelfstandigheid; lage boete werkgevers, 9 september 2024). Donderdag 12 september volgt een zzp-debat in de kamercommissie Sociale Zaken met minister Eddy van Hijum (Sociale Zaken en Werkgelegenheid) en staatssecretaris Folkert Idsinga.

Meer lezen:

• ‘Vanaf 1 januari 2025 volledige handhaving op schijnzelfstandigheid’, Rijksoverheid, 6 september 2024
• Belastingdienst: geen boete zzp’ers bij schijnzelfstandigheid; lage boete werkgevers, Zorgvisie, 9 september 2024
• Zzp-debat bij de kamercommissie Sociale Zaken, 12 september 2024