“Perfectionisme leidt alleen maar tot teleurstelling”

donderdag 10 maart 2016

timer 3 min

De een heeft er meer ‘last’ van dan de ander, maar iedereen heeft wel eens de neiging om alles perfect te willen doen. Maar dat is helemaal niet realistisch, stelt psycholoog en carrièrecoach Roos Woltering. “Je stelt jezelf dan alleen maar teleur.”

Woltering geeft trainingen en support aan organisaties op onder andere het gebied van perfectionisme. Haar eerste les: je moet het niet hebben over perfectionisme, maar over optimalisme. “Optimalisme betekent dat je de situatie iedere keer opnieuw bekijkt en bepaald wat realistisch is om te bereiken. Op die manier kan je het optimale eruit halen en dat is goed genoeg.”

Bewustwording

Maar om een optimalist te worden, moet je je eerst bewust worden van jouw perfectionisme. “Perfectionisten voelen zich verantwoordelijk. Dat is een lust, maar tegelijkertijd ook een last. Ze genieten van de onmisbaarheid en het hebben van controle, maar voelen tegelijkertijd de enorme druk op hun schouders,” aldus Woltering. “En als ze dan een keer loslaten, krijgen ze de bevestiging dat anderen het niet zo doen als dat zij het zouden doen. Vertrouwen dat het wel goed komt als iemand het anders het (op een andere manier) doet, is vaak lastig.” Het is niet eenvoudig je daar bewust van te worden, maar het is nog lastiger om het te veranderen. “Je moet jezelf de vragen stellen wat het je kost en wat het je oplevert,” vertelt Woltering. “En verandering gaat gepaard met ongemak. Als je bijvoorbeeld iets nog maar één keer checkt in plaats van vier keer, dan zal je dat eerst onrust opleveren. Daar moet je doorheen voordat het gaat lonen.”

Omgeving

Ook Woltering heeft zelf wel eens perfectionistische neigingen. “Ik vind bijvoorbeeld dat mijn Engels net zo goed moet zijn als mijn Nederlands. Dat is helemaal niet realistisch en belangrijker, ook niet nodig. Ik moet mezelf dan heel vaak vertellen dat het niet erg is om foutjes te maken en dat ik alleen maar leer door het vaak te doen. Van vermijden wordt mijn Engels echt niet beter. Dat perfectionisme gaat ook bij mij nooit helemaal weg, maar je kan jezelf wel motiveren eraan te blijven werken.” En dat is ook voor anderen veel prettiger. “Het is soms best lastig werken met iemand die perfectionistisch is. Het is per slot van rekening niet snel goed genoeg.”