Appreciative Inquiry: Het is de toon die de muziek maakt!

In het woud van verandermethodieken springt er ééntje qua behalen van resultaat uit: Appreciative Inquiry. Waar het gros van verandermethodes namelijk voor de traditionele benadering van problem solving kiest, gaat  Appreciative Inquiry uit van de kracht en mogelijkheden die in mensen en organisaties besloten liggen. Appreciative Inquiry wordt daarom omschreven als een ‘strength based’ verandermethode.

Half vol of half leeg?

In elke organisatie waar er zaken zijn die niet goed gaan, zijn er ook zaken die wél goed gaan. Wanneer je die als uitgangspunt neemt, focus je je op kracht in plaats van op tekortkomingen. Dit werkt niet alleen prettiger, het is ook veel effectiever! Je bouwt verder op wat er al is en wat wél al werkt. Je maakt datgene wat er al is dus ook meer waard. Appreciative Inquiry is breder in te zetten dan alleen bij het invoeren van veranderingen. Gebruik deze methode bijvoorbeeld ook bij de ontwikkeling van je team, het voeren van functioneringsgesprekken met je medewerkers of zelfs het empoweren van je eigen kinderen!

Ontstaan
Appreciative Inquiry is begin tachtiger jaren in Cleveland ontwikkeld door David Cooperrider . Aanleiding was de wens van de Cleveland Clinic om de familieleden van hun patiënten in staat te stellen in de buurt te verblijven. Ze kochten daartoe het low budget Omni-hotel op dat vervolgens fiks werd opgeknapt. Aan de attitude van management en personeel veranderde echter niets. En service en samenwerking bleven ver onder de maat.

Cooperrider liet daarom het management van het Omni-hotel in één van de tophotels van Chicago verblijven. De MT-leden kregen de opdracht om te onderzoeken wat dit hotel goed deed, waar de sterke punten zaten en wat hun ‘best practices’ waren. Door deze opdracht werden ze geïnspireerd door enkel de bronnen van het succes, de sterke punten en de kracht van dit tophotel. Na een week ging het managementteam van het Omni-hotel opgetogen terug naar Cleveland. Als vanzelf ontwikkelde het Omni-hotel zich tot een 4-sterren hotel.

Positive Core
Dit verhaal geeft de kern weer van Appreciative Inquiry: hoe slecht of negatief de situatie ook is, elke organisatie of situatie heeft altijd een positieve kern! Deze kern bevat alle sterke kanten van de organisatie, successen, leerervaringen, ontwikkelingen en top-ervaringen. Het positieve DNA dus, waar eenvoudig gebruik van kan worden gemaakt.

“Appreciative Inquiry is de kunst en kunde om vragen te stellen over het potentieel van een organisatie met de bedoeling deze volledig tot zijn recht te laten komen”
David Cooperrider

Buitengewone resultaten
Appreciative Inquiry brengt veranderingen tot stand door draagvlak te ontwikkelen en optimaal gebruik te maken van de potentie, kracht en creativiteit van alle betrokkenen. Waar de traditionele probleemoplossing vaak al als geslaagd wordt beschouwd wanneer acceptabele resultaten zijn bereikt en er weer  ‘rust in de tent’  is, gaat Appreciative Inquiry verder door aan te haken op de ambitie, mogelijkheden en dromen van mensen. Door gebruik te maken van deze methode kom je tot buitengewone resultaten en boor je steeds nieuwe mogelijkheden aan.

Hoe doe je een Appreciative Inquiry?
Allereerst: stop met de menselijke neiging om je te focussen op knelpunten en deze aan te gaan pakken, hoe lastig dit in eerste instantie ook lijkt.  Lukt je dit, dan is het echt fun om een Appreciative Inquiry te doen waarmee je je gesprekspartner meeneemt op de ‘reis’ in het ontdekken van mogelijkheden en ambities.

Appreciative Inquiry is daarnaast best eenvoudig. Je hoeft alleen maar de cyclus van de  5 V’s  te onthouden en de vraagstelling die daarbij hoort:

• Vertrekpunt : Wat is het te veranderen onderwerp? Dit onderwerp moet gedragen worden en positief geformuleerd zijn.  Je vraag hier: “  Wat wil je méér? ” of  “Waar wil je méér van?”

• Verwonderen:  Zoeken naar de positieve kern. Vraag naar beste ervaringen rond dit onderzoeksthema. Wat zijn de succesverhalen? Welke kwaliteiten zijn al gebleken? Welke top-ervaringen zijn er geweest? Welke bouwstenen voor succes zijn al aanwezig?  Door hierop te focussen, ontstaat er een gevoel waar de organisatie (of het team) echt toe in staat is. Het zelfvertrouwen groeit: “ we kunnen dit al! ”  Je vraag hier:  “Wat is het beste wat er nu al is?”

• Verbeelden:  Welke toekomst wordt gewenst? Focus je hier op het verbeelden van ‘wat zou kunnen zijn’. Wanneer je stilstaat bij successen leidt dit bijna automatisch tot nadenken over de toekomst en over wat is er allemaal mogelijk is.  Je vraag hier:  “Stel je eens voor wat allemaal mogelijk is?”

• Vormgeven:  Dit is de stap waarin ambities worden geformuleerd. In deze fase wil je komen tot een aansprekend en concreet toekomstbeeld over een vastgestelde periode, gebaseerd op hun droom. Vraag de ander naar z’n ‘droom’. Waar wil de ander over een tijdje staan? Formuleer dit in ambitieuze en haalbare termen.  Je vraag hier:  “Wat wordt je stip op de horizon?”

• Verwerkelijken:  Wanneer de ‘stip’ staat, is het een kwestie van het formuleren van de route daarnaartoe. Welke concrete acties moeten gezet worden? Waar beginnen we? Wie betrekken we erbij? Wie doet wat wanneer?  Je vraag hier:  “Wat gaan we vanaf nu doen?”

Er valt heel veel over Appreciative Inquiry te vertellen. Ik hoop dat ik je in ieder geval nieuwsgierig heb gemaakt en dat je ermee aan de slag wilt. Het is beslist de moeite meer dan waard! Appreciative Inquiry is niet moeilijk of complex. Het lijkt op fietsen, eenmaal onder de knie verleer je het nooit meer.

Heb je nog vragen, neem dan gerust contact met me op via de redactie van MedischOndernemen

Geschreven door Jos Luypaers