Integrale samenwerking overgewicht kinderen: kijk verder dan de kilo’s

dinsdag 5 februari 2019

timer 3 min

Binnen de proeftuin ‘Ketenaanpak overgewicht bij kinderen’ wordt al jaren intensief samengewerkt om overgewicht vanaf jonge leeftijd tegen te gaan en gezinnen te helpen over langere tijd gezondere keuzes te maken. Centraal in de aanpak staan het in kaart brengen van onderliggende factoren, betrekken van het netwerk en integraal samenwerken.

In de afgelopen drie jaar is bij kinderen in de basisschoolleeftijd (5-jarigen en 9-jarigen) een daling van overgewicht te zien. In de pilotwijken van de ketenaanpak is het overgewicht bij 9-jarigen verminderd van 18% naar 15%.

Aanpakken van leefstijl

Het aanpakken van leefstijl hoort in de wijk. Een van de succesfactoren is de brede samenwerking tussen ziekenhuis en professionals in de wijk, van jeugdverpleegkundige tot begeleider sportactiviteiten. In 2019 geven de samenwerkingspartners extra aandacht aan pubers van 13-15 jaar. In deze leeftijdsgroep steeg het overgewicht afgelopen jaar van 15% naar 17%. De Lifestyle Challenge daagt jongeren uit in een programma van drie maanden toe te werken naar een obstacle run waar thema’s eten, drinken, slapen en ontspanning aan bod komen. Ook wordt voor en met de jongeren de app: Daadkracht! ontwikkeld, die jongeren helpt bij momenten van verleiding.

Centrale zorgverlener
Kinderarts Edgar van Mil: “Bij een kind speelt bijna altijd meer dan alleen ongezond eten of te weinig bewegen. Het gezin van Shirley, 11 jaar en ernstig overgewicht, heeft bijvoorbeeld ook te maken met echtscheiding, schulden en een ontoereikend sociaal netwerk. De kracht van onze aanpak zit in centrale zorgverlening door een GGD jeugdverpleegkundige, in combinatie met het intensief betrekken van het hele sociale en professionele netwerk. Ouders houden de regie, maar kunnen rekenen op ondersteuning op moeilijke momenten, dichtbij in hun eigen omgeving. Mensen leren op eigen kracht betere keuzes maken. Dat leidt tot een duurzaam resultaat.”

Kennis gebundeld
Monique van Tilburg, GGD Hart voor Brabant: “De proeftuin is afgerond. De ketenaanpak wordt doorontwikkeld en uitgebreid binnen ‘Samen Gezond ‘s-Hertogenbosch’. Het doel is een omgeving te creëren, waar inwoners positief met hun gezondheid omgaan en meer kinderen gezond opgroeien. We vinden het belangrijk onze kennis en ervaring te delen met andere professionals, gemeenten en gezinnen. We hopen dat onze tools meer kinderen gezond helpen opgroeien.”

Landelijk model
In ’s-Hertogenbosch zijn de handen ineen geslagen om de verantwoordelijkheid voor het welzijn van de jeugd gezamenlijk te dragen. Deze integrale aanpak van gemeente, GGD en zorginstellingen heeft sinds 2014 als VWS proeftuin een bijdrage geleverd aan de totstandkoming van het landelijk model ketenaanpak overgewicht bij kinderen en het Nationale Preventieakkoord. Bij het ontwikkelen van deze ketenaanpak is samengewerkt in een door VWS gefinancierd landelijk programma, uitgevoerd door Care for Obesity en acht gemeentelijke proeftuinen in Almere, Amsterdam, Arnhem, Maastricht, Oss, ’s-Hertogenbosch, Smallingerland en Zaanstad.

Signalerende rol huisartsen en fysiotherapeuten

Huisartsen en fysiotherapeuten hebben een belangrijke signalerende functie en rol in de ketenaanpak van overgewicht bij kinderen. Naast het signaleren gaat het om meten en wegen, bespreekbaar maken, diagnostiek en verbinden aan de juiste professionals en organisaties. Fysiotherapeut ondersteunt door een bewegingsaanbod op maat. In deze video's wordt de rol van de huisarts en fysiotherapeut in beeld gebracht:

https://www.proeftuinovergewichtdenbosch.nl/4/Module-huisarts

https://www.proeftuinovergewichtdenbosch.nl/32/Module-kinderfysiotherapeut