Veiligheid in je praktijk, hoe bewust ga je daarmee om?

Met name op het gebied van hygiëne is er flink wat beweging, zo komt er in 2014 een nieuwe richtlijn op het gebied van radiologie en is men druk bezig met het opstellen van de nieuwe WIP (Werkgroep Infectie Preventie) richtlijn. 

De verwachting is dat deze nieuwe WIP richtlijn ergens in 2014 wordt uitgebracht. De richtlijn wordt opgesteld door een werkgroep van tandartsen en gehandhaafd door de IGZ. Het voordeel van de WIP is dat de professionele standaard in de mondzorg zo geformuleerd wordt, dat deze aansluit op de werkzaamheden in tandartspraktijken. De richtlijn moet een hoge mate van veiligheid garanderen, maar wel voor een werkbare situatie zorgen in de praktijk. De nieuwe conceptrichtlijn van de WIP is inmiddels klaar en begin 2014 volgt de consultatieronde waarin de laatste aanpassingen worden gemaakt.

Heleen Rahusen is werkzaam bij Medi Care Services, een bedrijf dat praktijken helpt met de implementatie van de zorgplicht. Zij geeft aan waarom infectiepreventie zo belangrijk is: “Er wordt steeds meer nadruk gelegd op het gevaar van infecties omdat de resistentie van mensen steeds lager wordt. Daarnaast is bijvoorbeeld  het veranderende reisgedrag  oorzaak dat mensen sneller blootgesteld worden aan ‘vreemde’ bacteriën en virussen. De overdracht van deze bacteriën en virussen gebeurt voornamelijk via de handen.”

In een goed veiligheidsbeleid in de medische praktijk is er niet alleen aandacht voor de voorschriften, maar ook voor de bewustwording van het personeel. Vaak is er nog een discrepantie tussen de opgestelde protocollen en het  handelen op de werkvloer. Door gericht met veiligheid bezig te zijn creëer je een bewustzijn van veiligheidsrisico’s. Op die manier worden vereiste handelingen een automatisme en worden protocollen niet meer als belemmerend gezien.

Ook de inspectie hecht veel waarde aan de bewustwording van veiligheidsrisico’s. Vandaar dat er niet alleen gecontroleerd wordt op de aanwezigheid van voorschriften en protocollen maar veel meer op de naleving hiervan in het dagelijks handelen. De inspectie wil vooral zien dat er in de praktijk bewust wordt nagedacht over infectiepreventie. 

Rahusen benadrukt dat het bewust bezig zijn met wát je doet en het wáárom de enige weg is naar continuïteit in veiligheid.  Het is niet iets dat je zo even afvinkt. Vandaar dat wij bij Medi Care services onze diensten aanbieden in een abonnementsvorm.  Het proces begint pas na de implementatie van de juiste protocollen en werkinstructies. Daarom vragen we een zeker commitment van onze klanten enerzijds en geven wij continu ondersteuning anderzijds. Zo blijven we voortdurend betrokken en kunnen we tandartsen begeleiden in het steeds veiliger maken van hun praktijk en het up-to-date blijven van nieuwe ontwikkelingen op het gebied van de zorgplicht. 

Een groot deel van onveilige situaties binnen de praktijkvoering komt voor uit onwetendheid. En door de onwetendheid komt het bewustwordingsproces niet goed op gang.  De WIP richtlijn kan je uit je hoofd leren, naar daarmee is nog geen bewustwording gecreëerd. Pas als je bij iedere handeling bewust bent waarom je het zo doet, ben je op de goede weg.

IGZ versus WIP

De IGZ is belast met de handhaving van de WIP richtlijn. Hoewel de IGZ zich juridisch moet conformeren aan de WIP richtlijn, heeft de IGZ ook haar eigen ideeën over veiligheid die af en toe afwijken van de WIP richtlijnen. Zo vindt de inspectie dat de airconditioning tijdens implantologie behandelingen niet mag draaien omdat hiermee aerosols terug zouden worden geblazen in de behandelkamer. De WIP richtlijn zegt hier niets over. Zij is van mening dat het afzuigen juist zorgt voor het filteren van lucht en dus het afvangen van aerosols. De filters moeten uiteraard wel regelmatig worden vervangen. 

Ook het gebruik van de helixtest is omstreden. IGZ hecht er grote waarde aan maar de WIP richtlijn zegt er niets over. Sterker nog, er wordt door de WIP getwijfeld aan de betrouwbaarheid van deze test. Deze discrepantie in voorschriften en controle van veiligheidsmaatregelen zorgen  voor onduidelijkheid bij praktijken in de mondzorg.